Twa ferfryske gedichten fan Boris Ryzji – Stimmen 43

2 jann. 2015

Takommende moandei nei Amsterdam foar in petear mei film- en dokumintêremakker Aliona van der Horst. Se is berne yn Moskou, mar groeide op yn Nederlân. Se studearre Russyske taal- en letterkunde oan de Universiteit van Amsterdam, die de ‘Nederlandse filmacademie’ en makke ûnder mear de rûnom priizgje dokumintêre Boris Ryzji (2008) oer de jong ferstoarne Russyske dichter Boris Ryzji. Hjirûnder twa fan syn ferfryske fersen. Ik bin it Russysk net machtich, dat it bliuwt behelpen en kom fia in tal ‘omtalen’ nei in úteinlike ferfrysking. By de hjirûnder ôfprinte gedichten bin ik o.m. te seil gien op de troch Anne Stoffel oersette fersen sa’t dy te finen binne yn de bondel Afscheid in Rusland. Sjoch fierders: ‘Boris Ryzji – Op it jiskelân fan it ûnthâld’

 

*

By’t nacht gong ik altyd allinnich troch it park nei hûs ta –
as ik alles beskriuw wat ik belibbe, heard en tocht ha –
gjin faam of ik hie byt, ta skrik fan har gleie hjitfolgers.
Hoe faak dat rosmos my healdea sloech, hoe’t in juut my molde.
en hoe’t ik my dan losskuorde, flokkend, it strewel yn fleach
en trille fan lilkens. Myn frou wie oerémis, hie gjin each
foar wa’t ik wie. Se skold en lake, lykwols, dy skat, se wie
ree en sit krekt salang by my op oant dat ik de sliep hie.
Ik sliepte as in god, en fan fjilden mei goud dreamde ik.
Op sandaal, in lier yn ’e hân, plôke ik blommen… Steande
hold my Apollo, dichtergod, wylst hy rôp, boppe alles út:
‘Dyn fersen binne knap, jongkeardel, mar sjochst der beroerd út.’

.

By de dea fan in dichter (1)

Ik leavje meast myn eigen irony.
Libben, tink ik, hat it goed mei my foar –
ik hoopje, it jout ferjit en bekoar
en drink it, djipsinnich, as eau de vie.

Ik ha moarde, en jo ha Doom opfierd
oantdat jo hiele liif yn ûnmacht lei.
Net in beweging fan jo of it sei:
de ‘frije geast’ is yn’t foar harsenspield.

Dit wie de seal, mei jo skoander blijspul,
publyk, dekôrs en noch wat snypsnaren.
It spul wie de reden fan jo paden
En de paden de reden fan jo spul.

Op dat toaniel, dêr wien’ jo hiel wat mânsk.
Ik dêrfoaroer wie ezel en muorre.
Dochs binn’ jo mear as wat myn hope fuorre:
Jo, dy’t net ferwoarn ta twaddehânsk.

Ik tink dat ik yn ús poëzij wat
nijs nei foaren brocht, doe’t ik jo hearde.
Myn wurd krige mei jo lûd syn wjerslach,
waard as in mês, ik koe der mei deadzje.

1997

 

(1) De dichter is nei alle gedachten de yn 1997 ferstoarne Joeri Lobantsev, dy’t lykas Boris Ryzji ek fan Sverdlovsk wie.
  .